JA MAAR...
Bij toeval kwam ik het boek 'Huh' van Berthold Gunster tegen over "ja maar..., vastdenken en omdenken".
VASTE PATRONEN
Vaak zitten wij gevangen in onze vaste patronen. Het boek wijst op twee oorzaken:
1. Een probleem is een probleem als je het als probleem ervaart. Iedereen kijkt met zijn eigen gekleurde bril, verwachtingen en normen naar de wereld. Wat de één als probleem ervaart hoeft geen probleem voor de ander te zijn. Ik stel me zelf altijd de vraag: waarom is dit zo belangrijk voor mij? Wat gebeurt er als ik het loslaat?
2. Accepteer de feiten in plaats van er tegen te vechten. Doe je dat niet, dan stap je in de valkuil van het vastdenken en ga je vechten tegen windmolens.
Een mooi voorbeeld is structureel teveel werk. Is dat alleen jouw probleem? Valkuil is harder werken. Lost dat wat op?
OMDENKEN
Door acceptatie van de feiten kan je afstand nemen. Dat kan figuurlijk maar ook letterlijk. Loop eens (daadwerkelijk of in gedachten) om het huis heen en kijk vanuit verschillende gezichtshoeken naar binnen. Wat zie je? Leer ook kijken als een 'buitenstaander'. Die ziet andere dingen en nieuwe mogelijkheden.
In coachgesprekken krijg ik vaak als reactie: 'ja maar…. wat moet ik dan'. Mijn antwoord is steevast 'voorlopig even niets'. Beperk je voorlopig maar tot het signaleren van de situatie. En dat is zeker bij gedrags- en communicatieproblemen best lastig. Door met enige distantie naar jezelf te kijken komt de herkenning van je valkuil steeds eerder. Een goede reactie komt dan vaak vanzelf.
Een klant kreeg steevast iedere keer hetzelfde commentaar. Zijn reactie was in de verdediging gaan, waarna iedere keer dezelfde discussie zich herhaalde. Toen hij het patroon herkende zweeg hij….., dat gaf een verrassend effect.
Veel problemen worden opgelost door even niets te doen. Door afstand te nemen laat je ook heel andere zienswijzen toe. Dat schept ruimte voor nieuwe oplossingen.
Eigenlijk is dit niets nieuws. En toch denken wij ons vaak vast. In het boek 'Huh' vind je talloze voorbeelden van het zogenaamde 'omdenken'.
|